Guan Yu
Guan Yu (ur. 219 p.n.e. lub 220 n.e. – śmierć 219 lub 220 n.e.) – legendarny generał i bohater chińskiej historii, znany przede wszystkim jako jedna z najważniejszych postaci okresu Trzech Królestw. Jego życie i czyny stały się przedmiotem licznych opowieści, dramatów i religijnych kultów, a w Chinach jest czczony jako bóstwo wojny i opiekun sprawiedliwości.
Życie i pochodzenie
Guan Yu urodził się w rodzinie rolników w prowincji Shandong (w starożytnym państwie Han). Według „Historia Trzech Królestw” jego ojciec, Guan Lü, był wojskowym funkcjonariuszem, a matka – nosiła imię Guangzi. Już od młodych lat Guan Yu wyróżniał się umiejętnościami w walce mieczem oraz charakterem pełnym lojalności i poczucia honoru.
Służba pod Liu Bei
W początkach swojego życia Guan Yu spotkał się z Liu Bei oraz z Zhang Fei. Trójka wojowników przysięgła sobie braterstwo przy ognisku (Yìyǒu yīng – „braterstwo przy pożarze”) i od tego momentu Guan Yu stał się najbliższym współpracownikiem Liu Bei. W trakcie walk o kontrolę nad Chinami po upadku dynastii Han Guan Yu zdobył sławę jako dowódca oddziałów, które broniły terytoriów Liu Bei w prowincjach Jiangdong i Shu.
Bitwy i dokonania wojskowe
- Bitwa pod Hulao – Guan Yu odegrał kluczową rolę w przełamaniu linii wroga, co przyczyniło się do zwycięstwa Liu Bei.
- Oblężenie Jiameng – dzięki taktycznemu geniuszowi i zdolnościom dowódczym, jednostki Guan Yu odepręły atak armii Cao Cao.
- Wyprawa na Hanzhong – Guan Yu poprowadził słynną „Pięśną bitwę”, w której poświęcił się obronie przejścia górskiego.
Śmierć
W 219 roku Guan Yu został schwytany przez siły dowodzone przez Sun Quan w trakcie jednej z kampanii w prowincji Jiangsu. Po krótkim przesłuchaniu został stracony. Jego śmierć wywołała wielkie oburzenie wśród zwolenników Liu Bei i przyczyniła się do dalszych konfliktów pomiędzy państwami Shu i Wu.
Kult i mitologia
Po śmierci Guan Yu został zróżnicowanym bóstwem – zarówno jako wojownik w tradycyjnej kulturze chińskiej, jak i jako opiekun kupców oraz żołnierzy. Jego wizerunek, często ukazujący go z długą brodą i zielonym szablonem Guan Dao, jest szeroko obecny w:
- Świątyniach takich jak Świątynia Guan Yu w Pekinie i Suzhou.
- Literatura – m.in. w powieści „Trzy Królestwa” autorstwa Luo Guanzhonga.
- Sztuka walki – szkoła wushu wprowadziła technikę „Guan Yu’s Strike”.
- Symbolika – w chińskim systemie prawnym Guan Yu jest przykładem lojalności i prawidłowości.
W kulturze popularnej
Postać Guan Yu pojawia się licznych grach komputerowych (np. seria Dynasty Warriors), filmach oraz dramatach telewizyjnych. Jego historia bywa wykorzystywana jako metafora walki o moralny porządek i honor.